Ana içeriğe atla

PiSi Paketlerini 64 bite Taşırken Neler Yapılıyor?

64bit ile ilgili ilk yazımdan[1] bu yana hep üzerinde durduğum şey bu çalışmaları bir öğrenim süreci olarak gördüğümüzdü. Bir işletim sistemini bir mimariden bir diğerine taşımak demek hem boot sürecini, hem paket yöneticisini, hem de işletim sisteminin geri kalanını detaylarıyla öğrenmek demek aslında. Sadece bunlarla da sınırlı değil öğrenme süreci; diğer paket yöneticileri nasıl çalışıyor, diğer dağıtımlar mimari farkı için paketlerde nasıl değişiklikler yapmışlar sorularına cevap verebilmek gerekiyor.

Bu öğrenme ve çalışma sürecinde en zor şey öğrendiklerini belgelendirmek. İnsan "bunları yazacağıma biraz daha çalışayım, başka şeyler öğreneyim" diye düşünüyor ama bu düşüncenin bizi hedefimizden uzaklaştıracağının da farkındayız. Aldığımız her notu henüz elektronik ortama geçirmemiş olsak bile (herkesin elinde not aldığı defterler var) sürecin temel aşamalarını wiki[2]'ye aktarmaya çalışıyoruz. Bu belge sürekli gelişme aşamasında, çünkü yazanlar sürekli öğreniyorlar ;)

RootFS'in hazır olduğunu bir süre önce yazmıştım[3]. Bir iki gün içinde bunu indirilebilir bir yere koyacağız. Elbette RootFS sadece geliştiriciler için olacak. Meraklı ve heyecanlı son kullanıcılar en azından alfa sürümü beklemeliler.

Peki RootFS'i alan geliştiriciler ne yapacak? Elbette daha önce bir RootFS kullananlar için bir açıklama gerekmez ama yine de meraklılar için bir şeyler yazmak iyi bir fikir olabilir.

Her PiSi paketinin zaten bir geliştiricisi bulunduğundan ve pspec.xml ve actions.py dosyaları 32bit için hazırlanmış olduğundan 64bite geçişte yapılacak şey paketi sıfırdan hazırlamaya çalışmak değil. Bu aşamada yapılması gerekenleri wiki'de Paketlerin X86_64 Mimarisine Taşınmasında Yapılması Gerekenler bölümünde yazıyoruz ama burada da başlıkları yazayım. Merak eden wikiden devamına bakar herhalde.

64bite taşınırken inşa dosyalarında değişiklik gerektirecek paketler için altı farklı durum olabileceğini öngörüyoruz:
  1. farklı parametrelerle derlenenler
  2. ilave yamalar gerektirenler
  3. 32-bitte yapılan bazı yamaların çıkartılması gerekenler
  4. farklı kaynak dosyasına ihtiyaç duyanlar
  5. dosyaları farklı dizinlerde bulunduranlar
  6. x86_64 mimarisinde karşılığı bulunmayanlar
Geliştiricilerin bu durumlara uyan bir paketle karşılaşmaları durumunda bu değişikliği wikide uygun başlık altında yazmalarını bekliyor, karşılaştıkları sorunlara listede[4] beraber çözüm bulmayı umuyoruz.

[1] http://nyucel.blogspot.com/2009/07/64bit-pardus.html
[2] http://tr.pardus-wiki.org/Pardus'un_X86_64-64_Mimarisine_Port_Edilmesi
[3] http://nyucel.blogspot.com/2009/11/64-bit-icin-rootfs-hem-hazr-hem-hazr.html
[4] http://liste.pardus.org.tr/64bit/

Bu blogdaki popüler yayınlar

SHA1'in kırılması ne anlama geliyor?

İnternette güvenlik, gizlilik, bütünlük gibi konular çoğunlukla bizim üzerinde pek düşünmediğimiz ve kullandığımız yazılımlar tarafından halledilen konular arasında yer alıyor. Örneğin internette bankacılık işlemi yaparken bağlandığımız sunucu gerçekten bağlanmak istediğimiz sunucu mu, gönderip aldığımız verileri araya giren birileri ele geçirip ondan bir anlam çıkartabiliyor mu diye düşünmüyoruz. Bu işlemleri tarayıcımız bizim yerimize yapıyor. O da verilerin şifrelenmesi ve sunucuların doğrulanması gibi işlemleri kriptografik protokolleri kullanarak gerçekleştiriyor. Benzer şekilde kullandığınız programlar güncellemeleri indirdikten sonra onların bozulmadan indiğini kontrol etmek için benzer kriptografik araçları arka planda çalıştırıyorlar.

Kriptografinin diğer kullanım alanlarının yanı sıra veri bütünlüğünün kontrol edilmesi de hepimiz için büyük önem taşıyor. Bu işlem için dosya içeriklerini kontrol etmek yerine onların tek yönlü fonksiyonlar kullanılarak özetleri çıkartılıyor ve…

Bilgisayar mühendisliği öğrencilerine tavsiyeler

Üniversite tercihlerinin pek azı gerçekten bilerek, isteyerek yapıldığından öğrencilerin bölümlerini tanımaları, kendilerine bir yön belirlemeleri bazen bir iki yılı bile bulabiliyor. Elbette bir günlük girdisiyle bu sorunu çözmek mümkün değil ama yolun başındaki genç arkadaşlar için bir kaç önerinin faydalı olacağını düşünüyorum. Aşağıda yazanların benim onbeş yıllık tecrübelerim olduğunu, bunları yapmanın iyi geleceği bünyeler olduğu gibi bunları yapmadan da başarılı/mutlu olanlar olabileceğini bilip öyle okumakta fayda var.
Üniversite hayatını sadece okuldan ibaret görmeyin. Mezun olduktan sonraki hayatınız da sadece işten ibaret olmayacak. En çok kitap okuduğunuz, müzik dinlediğiniz yıllar üniversite yıllarınız olsun. Üniversitelerde bir sürü öğrenci topluluğu var, ilginizi çeken birine katılın. Beğenmezseniz başkasına katılırsınız. Sosyal faaliyetleri, konserleri küçümsemeyin pişman olursunuz sonra.Lisans eğitimi dört yıl ve bu yeterince uzun bir süre. Üniversiteye gelene kadar bi…

Yerli yazılım, Milli yazılım

Ülkemizin olabildiğince çok konuda dışa bağımlı olmaması hepimizin isteği. Elbette her şeyi yurt içinde üretemeyiz ama eğer bir ürünün yurt dışından kullanılması ülkenin kaynaklarının dışa aktarılması anlamına geliyorsa veya o ürünü geliştirmek için dışa bağımlı oluyorsak onu kendimizin üretmesi anlamlı olacaktır. Ülke menfaatleri açısından bakıldığında bazen dışarıdan daha ucuza alınabilecek bir ürünü yurt içinde üretmek onun sağlayacağı katma değerler göz önüne alındığında daha faydalı olabilir. Güvenlik, gizlilik gibi konuların yanı sıra bir ülke vatandaşı için kullandığı ürünlerin çoğunun kendi ülkesinde üretildiğini bilmek bile önemlidir.

Uzun zamandır özgür yazılımı anlatmaya gittiğim yerlerde 'neden yabancıların yazılımlarını kullanıyoruz da kendimiz yazmıyoruz' sorusuyla karşılaştığımdan bu konuda kısaca yazayım istiyorum. Bu bahsettiğime çok benzer tepkileri Pardus hakkında da sıklıkla duyuyorduk, 'neden milli çekirdek yok, neden kendi ofis paketimizi yazmıyoruz&#…